1. Aydınlatılmış Onamın Hukuki Niteliği ve İspat Külfeti
Tıbbi müdahale, hastanın vücut bütünlüğüne yönelik hukuka uygun bir fiil olabilmesini ancak ve ancak hastanın serbest ve aydınlatılmış rızasına borçludur. Rıza olmaksızın yapılan en başarılı operasyon dahi hukuka aykırıdır.
Yargıtay kararlarına göre, hastaneye yatış anında alelacele imzalatılan küçük puntolu, ameliyat risklerini somut olarak açıklamayan genel formlar 'aydınlatma' sayılmaz. Hekim; yapılacak işlemin mahiyetini, alternatif tedavi yollarını, olası risk ve komplikasyonları hastanın anlayabileceği dilde anlatmakla yükümlüdür ve bunu ispat külfeti hekim/hastane üzerindedir.
"Aydınlatılmış onam alınmadan gerçekleştirilen tıbbi müdahale, operasyon tıp bilimine tamamen uygun yapılsa dahi hekimin hukuki ve cezai sorumluluğunu doğurur."
— Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2024/1109 K.
2. Komplikasyon - Malpraktis Ayrımı ve Adli Tıp Değerlendirmeleri
Tıbbi girişim sırasında meydana gelen istenmeyen neticeler komplikasyon olabilir. Ancak bir tablonun komplikasyon olarak kabul edilebilmesi için hekimin tıbbi standartlara eksiksiz uymuş olması, öngörülebilir riski önlemek için gereken tedbiri almış olması ve komplikasyon ortaya çıktığında doğru müdahaleyi gecikmeksizin yapmış olması şarttır.
Komplikasyonun geç fark edilmesi veya usulüne uygun tedavi edilmemesi durumu komplikasyonu malpraktise dönüştürür. Adli Tıp İhtisas Kurulları ile üniversite adli tıp anabilim dallarından alınan bilirkişi raporları arasındaki çelişkiler Yüksek Yargı nezdinde bozma nedenidir.
