YARGITAY 9. HD • 2024/602 K. İş & Yönetici 25 Eylül 2026 5 dk okuma

Üst Düzey Yönetici Sözleşmelerinde Rekabet Yasağının Sınırları

Av. Nur Yılmaz Güngören
Çanakkale Barosu
Üst Düzey Yönetici Sözleşmelerinde Rekabet Yasağının Sınırları
CEO, CFO ve üst düzey yönetici iş sözleşmelerinde rekabet etmeme taahhüdünün sınırları.

Hukuki Teşhis & Yönetici Özeti

TBK m. 444 ve İş Kanunu hükümleri doğrultusunda yöneticilerin sadakat borcu, rekabet etmeme taahhüdünün azami 2 yıllık süre ve coğrafi sınırları ile fahiş cezai şartların tenkisi ilkeleri.

Öne Çıkan Hukuki Tespitler & Risk Kriterleri:
  • Rekabet yasağı anlaşması yazılı şekle tabidir ve işçinin/yöneticinin fiilen müşteri çevresine veya iş sırlarına vakıf olması şarttır.
  • Coğrafi alan, süre ve iş konusu bakımından sınırlandırılmamış rekabet yasağı kayıtları batıldır.
  • TBK m. 445 gereği yasağın süresi özel durumlar hariç iki yılı aşamaz.
  • Fahiş belirlenen cezai şartlar TBK m. 182/son uyarınca hâkim tarafından re'sen tenkis edilir.
YÜKSEK MAHKEME EMSAL İLAMI DAYANAĞI

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 2023/2104 E., 2024/602 K. sayılı ilamı

Dosya kapsamındaki savunma stratejisi ve hukuki mütalaa yukarıda belirtilen yüksek yargı içtihadı esas alınarak tanzim edilmiştir.

1. Rekabet Yasağının Geçerlilik Koşulları

Türk Borçlar Kanunu'nun 444. maddesi uyarınca işçinin işverene ait müşteri çevresi veya iş sırları hakkında bilgi sahibi olması ve bu bilgileri kullanmasının işverene önemli bir zarar verme ihtimali bulunması halinde rekabet yasağı sözleşmesi yapılabilir.

Ancak bu yasak işçinin iktisadi geleceğini hakkaniyete aykırı olarak tehlikeye düşürecek biçimde yer, zaman ve konu bakımından ölçüsüz olamaz. Sözleşmelerde sıklıkla görülen 'Türkiye genelinde veya dünya çapında 5 yıl süreyle sektördeki hiçbir şirkette çalışamaz' şeklindeki klozetler Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarıyla kesin hükümsüz kabul edilmektedir.

"İşçinin anayasal çalışma ve sözleşme hürriyetini fiilen ortadan kaldıran sınırsız rekabet yasakları kamu düzenine aykırıdır ve yok hükmündedir."

— Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 2024/602 Kararı

2. Cezai Şartın Tenkisi ve Karşı Karşılık (Compensation) İlkesi

Rekabet yasağına aykırılık halinde öngörülen fahiş cezai şartlar, yöneticinin aldığı son maaş ve yasağın getirdiği ekonomik kısıtlamalar dikkate alınarak mahkemece indirilir.

Ayrıca modern iş hukuku doktrininde ve Avrupa uygulamalarında kabul gördüğü üzere, işçiye rekabet etmediği süre boyunca makul bir bekleme tazminatı (karşı karşılık) ödenmeyen sözleşmelerde cezai şart talepleri hakkın kötüye kullanılması teşkil edebilmektedir.

Av. Nur Yılmaz Güngören

Çanakkale Barosu

Yılmaz Avukatlık Bürosu kurucu avukatı olarak; ceza yargılaması, ağır ticari uyuşmazlıklar, gayrimenkul ve şirketler hukuku alanlarında müvekkillerine yüksek yargı içtihatları doğrultusunda stratejik savunma ve temsil hizmeti sunmaktadır.